Overslaan naar hoofdinhoud
zoeken
zoeken

Aanvalsplan Landschap in actie: groenblauwe netwerken in ontwikkeling (6/6)

Het Aanvalsplan Landschap brengt een breed consortium van partijen samen rond één duidelijke ambitie: minimaal 10% van het landelijk gebied verrijken met landschapselementen. Met steun van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) en coördinatie vanuit het Deltaplan Biodiversiteitsherstel werken partijen in heel Nederland aan de aanleg van groenblauwe netwerken die bijdragen aan biodiversiteit, een aantrekkelijk landschap en een toekomstbestendig landelijk gebied.

Na de succesvolle afronding van de eerste 9 projecten zijn inmiddels 18 nieuwe projecten gestart. Verspreid over het land worden nieuwe landschapselementen aangelegd, bestaande groenblauwe netwerken versterkt en waardevolle ervaringen opgedaan die bijdragen aan de verdere uitvoering van het Aanvalsplan Landschap. De gezamenlijke ambitie blijft om binnen beide tranches uiteindelijk circa 700 kilometer aan landschapselementen te realiseren.

Deze tussenrapportage geeft een eerste beeld van de voortgang van de projecten. Hoewel ze nog volop in uitvoering zijn, zijn de eerste resultaten al zichtbaar. Van de aanleg van houtwallen, hagen, singels, struweel en poelen tot nieuwe samenwerkingen en innovatieve werkwijzen: de projecten laten zien hoe stap voor stap wordt gebouwd aan een sterker, biodiverser en klimaatbestendiger landschap.

In deze reeks van zes artikelen brengen we de voortgang van alle 18 projecten in beeld.

Biodiversiteitimpuls Horst aan de Maas: meer groen, meer leven 

In het Limburgse landschap van Horst aan de Maas wordt een zichtbaar verschil gemaakt dankzij het project “Biodiversiteitimpuls landschap Horst aan de Maas” van Stichting Landschap Horst aan de Maas. Hier worden landschapselementen aangelegd die zowel ecologisch als sociaal een grote impact hebben. 

Het project boekt indrukwekkende resultaten. Tot nu toe zijn 12 poelen gerealiseerd, goed voor een oppervlakte van 0,76 hectare, inclusief inzaaiwerkzaamheden voor randen en oevers. De aanleg van struweelhagen en bosjes/singels overschrijdt de oorspronkelijke planning: het aantal bosjes groeide van 0,6 naar 1,28 hectare, en struweelhagen met 60 meter tot 1,06 km. Ook het aantal solitaire bomen nam fors toe, van 225 naar 320 bomen, waaronder 108 fruitbomen – een authentiek element in het Limburgse landschap dat een meerwaarde biedt voor biodiversiteit én lokale bewoners. 

Daarnaast werden kleine maar belangrijke elementen toegevoegd, zoals  0,37 km knip- en scheerheg en 9 solitaire knotbomen. Samen vormen deze elementen een netwerk van groen dat het landschap ecologisch versterkt en bijdraagt aan natuurlijke corridors voor vogels, insecten en kleine zoogdieren. De realisatie van een botanische weide van 6,2 hectare benadrukt de inzet voor kruidenrijke landschapselementen, wat bijdraagt aan een gevarieerd planten- en insectenleven. 

Een belangrijk aspect van het project is de betrokkenheid van vrijwilligers. Stichting Landschap Horst aan de Maas is volledig afhankelijk van vrijwillige inzet, waardoor bijna alle werkzaamheden worden uitgevoerd door lokale natuurenthousiastelingen. Deze betrokkenheid versterkt niet alleen de sociale cohesie, maar zorgt er ook voor dat kennis over landschapsonderhoud en biodiversiteit lokaal wordt geborgd. 

Met deze Biodiversiteitimpuls laat Horst aan de Maas zien hoe samenwerking, kennis en vrijwilligerskracht samenkomen in een concreet effect op het landschap: meer groen, meer leven en een verbonden gemeenschap die actief bijdraagt aan een ecologisch rijk en toekomstbestendig landschap.  

asset_image

Cultuurhistorisch heggenlandschap Keent: groen erfgoed versterkt 

In het hart van Keent wordt het historische landschap weer zichtbaar dankzij het project “Cultuurhistorisch heggenlandschap Keent”, uitgevoerd door Stichting Landschapsbeheer Oss. Het project combineert cultuurhistorie en ecologie door het herstel van traditionele heggen en solitaire bomen. 

Het project boekt concrete resultaten: langs 3,08 km struweelhaag zijn 15.400 stuks bosplantsoen aangeplant. Deze hagen vormen een waardevol netwerk voor insecten, vogels en kleine zoogdieren en herstellen het karakteristieke Maasheggenlandschap. 

Daarnaast zijn 6 solitaire knotwilgen en 58 solitaire bomen geplaatst, passend bij de historische inrichting van het gebied. De combinatie van haag en solitaire bomen versterkt het landschap visueel én ecologisch, terwijl ook 1,6 km botanische weiderand is aangelegd langs de helft van de haag. Deze weideranden van 3 meter breed dragen bij aan kruidenrijke ecotopen, ideaal voor bijen, vlinders en andere bestuivers. 

asset_image

Nieuwe lanen geven Gelderse landgoederen extra grandeur en ecologische waarde 

Op de Gelderse landgoederen Klarenbeek en Stiltelandgoed Den Bosch wordt het landschap versterkt met nieuwe lanen, een project uitgevoerd door Bosgroep Midden Nederland. Het combineert landschappelijke schoonheid met ecologische versterking. 

Op Landgoed Klarenbeek worden 170 bomen aangeplant, iets meer dan de oorspronkelijk begrote 138 stuks. Bij Stiltelandgoed blijft het aantal op de geplande 374 bomen, wat samen een indrukwekkend totaal van 544 bomen oplevert. De nieuwe bomenrijen strekken zich uit over 2,4 kilometer en vormen straks majestueuze zichtlijnen die de historische structuur van de landgoederen prachtig benadrukken. 

Het merendeel van de bomen bestaat uit 469 kleinbladige lindes en 75 esdoorns. Hoewel ze niet autochtoon zijn, voldoen ze aan de Nederlandse rassenlijst, waardoor de landschappelijke authenticiteit behouden blijft. De lanen creëren niet alleen visueel indrukwekkende structuren, maar dragen ook bij aan biodiversiteit: schaduwrijke zones, structuurrijke ondergroei en microhabitats bieden nieuwe leefruimte voor vogels, insecten en andere kleine dieren. 

Met deze lanen krijgt het Gelderse landschap een duurzame boost. Ze verbinden erfgoed met natuur en biodiversiteit en leggen een ecologisch fundament voor de komende decennia. Zodra de aanplant is voltooid, zullen de landgoederen niet alleen groener en aantrekkelijker ogen, maar ook rijker zijn aan leven en ecologische waarde. 

Terugblik op afgeronde projecten

Wil je meer lezen over de resultaten van de eerste 9 projecten die inmiddels afgerond zijn? Lees dan de volgende artikelen:

Aanvalsplan Landschap in actie: van ambitie naar uitvoering in het landschap 1/3

Aanvalsplan Landschap in actie: van ambitie naar uitvoering in het landschap 2/3

Aanvalsplan Landschap in actie: van ambitie naar uitvoering in het landschap 3/3